VÀI ĐIỀU VỀ ÁNH SÁNG TRONG KIẾN TRÚC - DCCD

26


05-2023

VÀI ĐIỀU VỀ ÁNH SÁNG TRONG KIẾN TRÚC

360 DCCD

Từ bóng đèn thủy tinh rỗng của Thomas Edison đến đèn LED do AI điều khiển, hàng trăm năm tiến hóa không ngừng đã trôi qua, mà đỉnh cao là cái mà ngày nay chúng ta gọi là ánh sáng nhân tạo . Edison không thể tưởng tượng được chúng ta sẽ trở nên phụ thuộc như thế nào vào phát minh của ông gần hai thế kỷ sau. Nó dẫn đến một lối sống mà chúng ta dành tới 90% thời gian trong những không gian kín thiếu ánh sáng tự nhiên, chẳng hạn như trung tâm mua sắm và văn phòng. Những nơi mà ánh sáng nhân tạo không đổi suốt cả ngày, không có bất kỳ sự thay đổi nào về nhiệt độ màu hoặc cường độ sáng là nơi ánh sáng nhân tạo thực sự loại bỏ sự khác biệt giữa ngày và đêm.

Tuy nhiên, với sự phát triển của các nghiên cứu về sức khỏe của chúng ta, đặc biệt là về mối quan hệ trực tiếp giữa ánh sáng tự nhiên và quá trình trao đổi chất, người ta đã chứng minh rằng ánh sáng nhân tạo nên đi xa hơn nhiều chứ không chỉ giúp chúng ta nhìn thấy. Nó cũng có thể giúp duy trì cơ thể chúng ta hoạt động bình thường cả về mặt sinh học và tâm lý. Nghiên cứu chỉ ra rằng “đồng hồ sinh học” ảnh hưởng đến các hoạt động hàng ngày. Ánh sáng các biến thể – từ mặt trời mọc đến mặt trời lặn – gửi tín hiệu chính xác đến não để giải thích chúng và truyền chúng đến cơ thể con người, kích hoạt các phản ứng cụ thể. Huyết áp, nhiệt độ cơ thể và quá trình sản xuất hormone thay đổi trong 24 giờ và tùy theo thông tin hình ảnh mà chúng ta nhận được từ ánh sáng. Trong bối cảnh này, nguồn sáng không thay đổi trong ngày không phù hợp với cơ thể con người vì các kích thích ánh sáng khác nhau là cần thiết để thực hiện các chức năng hàng ngày chính xác hơn.

Chiếu sáng lấy con người làm trung tâm (Human Centric Light – HCL) nổi lên như một cách để giải quyết tình trạng bế tắc này, đưa ra các điều kiện ánh sáng hài hòa với đồng hồ sinh học. Một công nghệ có thể thực hiện được nhờ những đổi mới như đèn LED và hệ thống điều khiển kỹ thuật số. Đáp ứng các yêu cầu chiếu sáng hiện tại với các dự án lấy con người làm trung tâm, HCL đại diện cho sự thay đổi văn hóa, tìm cách tạo ra mối quan hệ lành mạnh hơn với môi trường nhân tạo mà chúng ta đang sống. Hệ thống chiếu sáng lấy con người làm trung tâm đảm bảo rằng nhiệt độ và cường độ ánh sáng được điều chỉnh riêng trong suốt cả ngày, thậm chí phù hợp với ánh sáng tự nhiên, mặc dù là nhân tạo trước đó. Không thể phủ nhận rằng ánh sáng tự nhiên luôn là lựa chọn tốt nhất. Tuy nhiên, khái niệm này tìm cách tiếp cận các phẩm chất của nó càng gần càng tốt trong sự kết hợp hiệu quả với các nguồn nhân tạo khác.

Các khía cạnh của nó có thể khác nhau về phổ, cường độ và thời lượng. Ánh sáng tự nhiên buổi sáng thông báo cho đồng hồ sinh học của chúng ta rằng ngày mới đã bắt đầu, kích hoạt các chức năng cơ thể. Lúc này, ánh sáng trắng mát với bước sóng trong quang phổ xanh có thể kích thích cơ thể vào buổi sáng hoặc khi chúng ta cần tập trung, tỉnh táo. Mặt khác, vào lúc hoàng hôn, ánh sáng giảm đi, làm tăng tốc độ giảm tốc của cơ thể. Tại thời điểm này, ánh sáng trắng ấm áp có thể giúp chúng ta thư giãn và thoải mái.

Những lợi thế của hệ thống này là rất nhiều. Nó có thể được ứng dụng: như ánh sáng trị liệu, đóng vai trò trong việc điều trị bệnh nhân mắc các bệnh liên quan đến tâm thần hoặc mất trí nhớ; như chiếu sáng công thái học, tạo ra ánh sáng có màu sắc khác nhau để tạo điều kiện thị giác lý tưởng cho công việc; hoặc dưới dạng ánh sáng sinh học, bắt chước chất lượng của ánh sáng mặt trời để cải thiện hiệu suất, sức khỏe của con người và hỗ trợ nhịp sinh học tốt hơn. Bất kể ứng dụng của nó là gì, ánh sáng HCL làm cho môi trường thân thiện hơn. Nó ảnh hưởng đến hành vi của người dùng và hiệu suất của các chức năng đòi hỏi sự chú ý, tập trung và thời gian phản hồi nhanh.

Trong các chương trình cụ thể hơn, chẳng hạn như trường học, ánh sáng lấy con người làm trung tâm có thể được sử dụng không chỉ để kích thích nhịp sinh học của học sinh và nhân viên mà còn để cải thiện sự tỉnh táo trong các bài kiểm tra và các nhiệm vụ cần tập trung, vì ánh sáng có liên quan đến năng suất trong lớp học. Trong văn phòng, ánh sáng có thể ảnh hưởng đến sự tỉnh táo, tâm trạng, nhận thức, giấc ngủ và sức khỏe của nhân viên. Ánh sáng không phù hợp có thể gây mệt mỏi thị giác, đau đầu hoặc thậm chí khó phân biệt yếu tố rủi ro do không đủ ánh sáng. Cuối cùng, nó mang lại cho bệnh viện một số lợi ích. Chúng bao gồm hỗ trợ chất lượng và tiêu chuẩn giấc ngủ cho những bệnh nhân dành thời gian ở trong nhà.

Có thể thấy, ứng dụng và lợi ích của nó là rất nhiều. Cùng với phần mềm và cảm biến tiên tiến, hệ thống chiếu sáng lấy con người làm trung tâm tôn trọng nhu cầu sinh học, đáp ứng nhu cầu được coi là tự nhiên để mang lại sự thoải mái và hạnh phúc cho môi trường, giúp chúng ta kết nối với thiên nhiên, mặc dù điều này có vẻ mâu thuẫn./.

Bài viết: ThS.KTS Cao Tiến Đà

(Nguồn:Archdaily.com- Tác giả Camilla Ghisleni)


Array

Tin tức liên quan


Tag


Contact us

Liên hệ với chúng tôi

[contact-form-7 404 "Not Found"]

TRỤ SỞ CHÍNH

Địa chỉ:

21 Lê Văn Lương, Yên Hòa, Hà Nội

TRỤ SỞ MIỀN TRUNG

Địa chỉ:

51 Hoàng Kế Viêm, Bắc Mỹ Phú, Ngũ Hành Sơn, Đà Nẵng

TRỤ SỞ MIỀN NAM

Địa chỉ:

Số 273 Nguyễn Trọng Tuyển - Quận Phú Nhuận - Tp Hồ Chí Minh