Địa chỉ:
21 Lê Văn Lương, Yên Hòa, Hà Nội
Sau khi đổi đi đổi lại vài lần vé máy bay cho phù hợp với kế hoạch công tác tại cơ quan, cuối cùng tôi cũng chốt khởi hành trên chuyến bay lúc 19h00’ từ Hà Nội đến Đà Nẵng. Chưa biết sẽ vẽ bằng màu nước, bút sắt, chì màu, chì đen hay bút kim, nên tôi quyết định mang cả đi để có nhiều sự lựa chọn và không quên mang theo em laptop nhỏ xinh như người bạn đồng hành.
Máy bay đón khách rất đúng giờ, nhưng lại nhận được tin Đà Nẵng mưa giông trắng trời, không thể hạ cánh. Lần đầu tiên tôi có trải nghiệm ngồi chờ đợi trên máy bay 1,5 tiếng. Thời tiết xấu nên ngồi trên máy bay mà xóc như ô tô lao vào ổ gà, máy bay chao liệng chán chê sau thêm 01h30 phút cũng cập ga Đà Nẵng lúc hơn 22h. Hì hụi tìm chỗ cắm tạm sạc để liên lạc với bác tài, khuân hành lý đi kèm thì gần 23h tôi đã về đến địa điểm tập kết ở Hội An.

Góc nhìn từ Phúc Hưng Villa, nơi đoàn lưu trú trong những ngày ở Hội An
Nhận tin hoãn khai mạc vì lý do thời tiết xấu, nên các thành viên đã kéo nhau đi giao lưu làm quen. 25 nhân tố bí ẩn gồm các lứa tuổi, có trẻ có già, đặc biệt có sự tham gia của những tay bút cự phách trong làng ký họa lần lượt được giải mã. Hơn 24h, anh em vẫn trò chuyện hăng say, các chị em trong đoàn rời về trước. Chưa biết thời tiết mai như thế nào, nhưng chắc chắn sẽ là một ngày cực kỳ thú vị, mở màn cho chuỗi ngày ấn tượng tại Trại sáng tác 2023.
Dù đặt báo thức 7h nhưng do thói quen hàng ngày, hoặc có thể do háo hức vì chuyến đi quá nên tôi đã dậy từ sớm. Tạm ấm bụng với bát bún cá ngừ vị hơi ngọt, có chút tanh nhưng tôi vẫn cần mẫn chén sạch, tự nhủ: không ăn lấy sức đâu mà “chiến đấu”.

Chụp ảnh lưu niệm tại Công viên đất nung Thanh Hà
Đoàn di chuyển đến Công viên đất nung Thanh Hà. Công tác khai mạc, chào hỏi, làm quen được diễn ra vui vẻ. Đặc biệt BTC còn mở cuộc thi vẽ avatar trên thẻ Trại, tự vẽ hoặc vẽ cho nhau. Tôi được anh em trong đoàn ưu ái nên dành bình chọn nhiều nhất. Đương nhiên dễ dàng ẵm luôn phần thưởng là tượng đầu Phật bằng đất nung tinh xảo.

Chủ nhiệm CLB KTS trẻ Việt Nam Trần Phước Hòa Bình trao Giải Nhất cho tác phẩm ký họa avatar của Joon Kim
Được gia chủ dẫn đi thăm từng khu trưng bày, từng góc và giải thích về từng dòng gốm, về truyền thống của các làng nghề, của những nét tinh hoa hay nghệ thuật sắp đặt, các KTS trong đoàn đều cảm thấy vui vẻ đầy phấn chấn. Công viên đất nung Thanh Hà thực sự là một tuyệt tác đậm đà bản sắc dân tộc và mang tính địa phương – một tác phẩm kiến trúc mà khiến người xem không khỏi thổn thức về mong muốn hồi sinh một làng nghề.

Phù điêu do nghệ nhân thực hiện tại Công viên đất nung Thanh Hà
Chúng tôi được dẫn đi thăm làng, được len lỏi trong những con đường làng ngoắt ngoéo thơm mùi hoa và chan hoà ánh nắng. Được thấy các bà các cô thoăn thoắt nặn tò he 10 con như 1, bàn tay chuốt điệu nghệ đều tăm tắp những chiếc niêu hay bàn chân đạp phăng phăng không hề mất sức để tạo lực quay. Tất cả đều bình dị, đều dân dã mà đẹp rạng ngời.

Ngôi làng đất nung Thanh Hà bình dị mà mến khách
Tôi và một em trong đoàn tranh thủ trải nghiệm nghề làm đất nung, tự tay tạo ra tác phẩm của riêng mình. Nhìn dễ thế mà hoá ra khá là khó. Thế mới hiểu để tạo nên một tác phẩm mộc mạc cần có sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và cả những năm tháng kinh nghiệm được đánh đổi bằng mồ hôi và nước mắt.

Trải nghiệm ngề gốm cổ truyền Thanh Hà
Tranh thủ kí hoạ một góc ngôi chùa, tôi chạy về dùng bữa trưa cùng cả đoàn. Rất nhanh sau đó chúng tôi tản ra, mỗi người một hướng đi thực hiện tác phẩm của mình. Nắng chang chang bỏng da, không ngăn được nét bút của các KTS 3 miền về đây hội tụ. Tôi chọn vẽ ở một lối đi nhỏ cùng anh Trần Phước Hòa Bình – Chủ nhiệm CLB KTS trẻ Việt Nam. Lối đi rất đông người qua lại, đặc biệt là khách du lịch, chủ yếu đến từ Hàn Quốc. Họ đi qua, ngó nghiêng, khen ngợi, động viên và xin chụp ảnh cùng. Chắc hẳn họ sẽ gặp rất nhiều KTS đang kí họa rải rác khắp làng như thế.

Các KTS kí họa trên mọi cung đường
Sau mấy tiếng cặm cụi thì tôi cũng có bài để nộp. Nhìn sang anh chủ nhiệm mồ hôi chảy mướt mải và có vẻ say nắng, mới thấy đoàn chúng tôi hôm nay đã rất cố gắng. Phút cuối tôi kí họa nhanh một bài với nét vẽ phóng khoáng – thường không phải phong cách của mình. Nhưng thật vui vì có trải nghiệm mới.
Các tác phẩm lần lượt được gắn lên giá để triển lãm mini, bình chọn ra người được nhiều bình chọn nhất và trao giải. Không khí rất vui vẻ, các họa sỹ chuyên nghiệp của Hội An cũng tham gia giao lưu cùng chúng tôi. Màn chào hỏi bằng ngòi bút được thể hiện khá là ấn tượng.
Tác giả và tác phẩm được bình chọn trong ngày trực họa đầu tiên
Sau khi ăn tối với các món địa phương rất ngon, phần lớn đoàn ở lại villa nghỉ ngơi, tôi và mấy anh em bắt xe điện đi dạo. Phố cổ thứ 7 đông đúc, nhộn nhịp, đèn lồng lung linh. Sau khi lựa chọn được mấy món lưu niệm nhỏ về làm quà cho hội chị em bạn dì, chúng tôi lang thang thưởng thức ẩm thực đường phố, ngó nghiêng tham quan và mua sắm, chúng tôi trở về khách sạn để chuẩn bị cho ngày thứ 3 vô cùng quan trọng và đầy hứa hẹn: nghệ thuật sắp đặt đất nung và vẽ trên sản phẩm. Tự nhủ mai cứ mang theo giấy và màu, biết đâu mai rảnh lại tranh thủ kí hoạ. Tham lắm!
Ăn sáng xong chúng tôi lại thẳng tiến Thanh Hà, bác tài xe điện cho đi đường vòng nên ai cũng tưởng đến địa điểm mới. Cả đội được chia thành 5 nhóm theo ngẫu nhiên, đều có đủ nhân sự 3 miền. Đội của tôi thiếu 1 thành viên cuối cùng nên nhân sự chốt lại ở số 4.
Thật may mắn vì được chung nhóm với hai ông anh và hai cậu em đều kiệt xuất: KTS Hà Thanh nổi tiếng với các bản sketch đỉnh cao, KTS Hồng Trần với tài năng kí họa chân dung nhanh và thần thái, KTS Hoàn đến từ Bắc Giang với nét vẽ cá tính và KTS Hoàng Quốc Việt đoàn Hải Phòng – nhân tố chưa nhập trại.

Trại được chia thành 5 nhóm để triển khai nghệ thuật sắp đặt
Các nhóm sôi nổi lên ý tưởng, bàn luận để chọn ra một tác phẩm ưng ý nhất. Nhóm chúng tôi thực hiện ý tưởng TÁI SINH với 5 khối đất nung được đục khoét theo ngũ hành, theo hình thể của TRỜI và ĐẤT, thể hiện vòng đời của đất hay chính là luân hồi của đời người: Sinh – Dưỡng – Luyện – Sống – An.
Chúng tôi chia nhau mỗi người thể hiện một phần bản vẽ, thậm chí vẽ tay kĩ cả đến phần giá đỡ để hiệu quả đạt được tối đa. Cả nhóm mong ngóng ngày tác phẩm được các nghệ nhân thi công và trưng bày, chấm giải trong lễ bế mạc. Ai cũng hy vọng được giải cao, dù số tiền khao phải bỏ ra chắc chắn lớn hơn nhiều lần.
Nộp bài nghệ thuật sắp đặt, cả đoàn bước vào vẽ trang trí bùng binh. Bùng binh ở đây không phải đảo giao thông như mình vẫn gọi, mà nó là một chiếc bình rỗng kín mít miệng, có đục cắt khe nhỏ như ống heo đất. Người ở đây giải thích đó là bình hạnh phúc, chứa đựng những ước mơ và mang lại nhiều may mắn.

Một số tác phẩm sketch trên bùng binh
Một người được phát 1 bình to và 1 bình bé liền bắt tay vào trang trí. Rất nhiều thủ pháp độc đáo được các KTS tranh tài thể hiện. Để cuộc thi thêm phần thú vị, BTC có mời thêm các hoạ sỹ địa phương cùng giao lưu thể hiện. Từ bút dạ, màu nước, acrylic, bút kim…tất cả đều được tận dụng triệt để. Phải nói sự sáng taọ của các KTS quả là vô hạn, mỗi tác phẩm đều phong phú và cá tính như mỗi anh chị em trong Trại. Vừa miệt mài vừa trò chuyện vui vẻ, vẽ xuyên trưa, vừa vẽ vừa di chuyển để chạy nắng.
Đúng 15h00’ chiều, toàn bộ tác phẩm được di chuyển vào phòng triển lãm. Ai cũng hân hoan bê sản phẩm của mình, chụp bức ảnh lưu niệm và đặt nó vào vị trí. Sự sáng tạo một lần nữa được thăng hoa. Cả đoàn rời trại về khách sạn nghỉ ngơi để chuẩn bị cho Gala buổi tối. 
Toàn trại chụp ảnh lưu niệm bên các tác phẩm sketch trên bùng binh
Đến khoảng 18h00’, mưa nặng hạt dần, sân khấu ngoài trời lập tức cơ động vào trong nhà, nhanh chóng ổn định chuẩn bị, đón tiếp khách mời là lãnh đạo Thành phố Hội An, các hoạ sỹ, ca sỹ, vũ công… Chương trình mở màn với phần vũ đạo Thiếu nữ làng Chăm đầy uyển chuyển và duyên dáng. Tôi được phân công làm MC cho chương trình, vội vàng đọc lại kịch bản được BTC chuyển vào phút chót.
Các cuộc talk show diễn ra vô cùng thú vị, đặc biệt là phần trình diễn của hoạ sỹ nổi tiếng Hồng Đức Thanh. Anh được người Đài Loan phong tặng danh hiệu “bút pháp tại tâm sinh”. Hoạ sỹ vẽ rất nhanh và vô cùng đẹp, tinh tuý đỉnh cao với bộ bút và các hoạ cụ, màu vẽ rất cầu kỳ và giá trị. Trại cũng được chiêm ngưỡng một số tác phẩm gốm vô cùng độc đáo do anh sáng tác, món nào cũng đầy lung linh và sinh động.

Tác phẩm trị giá hàng ngàn USD và màn trình diễn trực tiếp của họa sỹ tài danh Hồng Đức Thanh
Kết thúc phần lễ với màn talk show của một “ka ka” làng sketch là anh Chiến Bầu và phần đáp lễ của anh Hà Thanh, phần hội chính thức bắt đầu. Các tiết mục văn nghệ được diễn ra sôi động. Hoá ra KTS không chỉ biết vẽ mà đàn hát đều giỏi. Tay ghi ta lão luyện hay tay trống cool ngầu, ca sỹ nhạc rock, nhạc trẻ hay bản tân cổ trữ tình đều là cây nhà lá vườn sao nghe hay lạ. Người ta nói KTS đa tài, quả không sai.

Khi KTS vừa là nhạc công, vừa là MC, ca sỹ, diễn giả…
Càng về sau phần giao lưu văn nghệ càng ngẫu hứng và đầy độc đáo, bất ngờ. Bất ngờ hơn cả là Nhóm kí hoạ chân dung lâm thời được triển khai. Sân khấu vẫn vang lên tiếng hát, các thùng bia carton được xé nhỏ để làm đạo cụ. Rất nhiều khuôn mặt quen thuộc hiện ra chỉ sau chưa đầy vài phút với phong cách tối giản trở nên đẹp lạ kỳ, thân thương và gần gũi. 
Các tác phẩm ký họa “Vẽ cho nhau xem”
Dù lưu luyến Thanh Hà nhưng cuộc vui nào cũng đến lúc chia tay, đoàn lên đường trở về khách sạn khoảng 11h đêm. Ghé tiệm mua bánh mì khi cả đoàn đang rôm rả ngồi chờ trên xe điện, tôi lao vào phụ bà bán hàng thái thịt, cắt bánh, gói bánh, kiêm luôn cả bán hàng cho khách du lịch nước ngoài.
Kết thúc ngày thứ ba tham gia trại, mệt lử người, nhưng vui vô cùng với nhiều trải nghiệm mới. Chương trình ngày hôm sau lập tức được điều chỉnh để giảm tải cho các KTS và có thời gian nghỉ ngơi.

Đêm phố Hội – Tác phẩm Sketch đạt giải Nhì – Giải cao nhất của Trại

Một số tác phẩm của các KTS tham gia tranh tài
(Còn nữa…)
Bài viết: ThS. KTS Bùi Thị Kim Dung