Địa chỉ:
21 Lê Văn Lương, Yên Hòa, Hà Nội
Hai nhóm biện pháp bảo vệ chống ăn mòn clorua chủ yếu được đề cập trong tiêu chuẩn TCVN 9346:2012 là bảo vệ cơ bản và bảo vệ hỗ trợ:
Bê tông đảm bảo chất lượng là giới hạn đầu tiên để bảo vệ chống lại ăn mòn do clorua. Chính vì vậy trong tiêu chuẩn đã quy định chi tiết những yếu tố cần quan tâm khi thiết kế, thi công nhằm kéo dài tuổi thọ phục vụ của kết cấu trong môi trường biển. Những yếu tố đó là: Vật liệu đầu vào không bị nhiễm mặn, mác bê tông tối thiểu, độ chống thấm nước, chiều dày tối thiểu đủ để bảo vệ cốt thép phù hợp cho từng vùng cụ thể mà kết cấu làm việc, bề rộng khe nứt tới hạn, cấu tạo kiến trúc, thi công đảm bảo độ đặc chắc, công tác bảo dưỡng… Tuỳ theo môi trường xâm thực và các yêu cầu cụ thể mà các yếu tố nói trên có sự thay đổi để đáp ứng tuổi thọ yêu cầu đặt ra.
Các biện pháp bảo vệ hỗ trợ chống ăn mòn clorua cho kết cấu BTCT vùng biển thường dựa trên một số nguyên tắc: Sử dụng các vật liệu và công nghệ đặc chủng có tính năng chống ăn mòn cao hoặc các biện pháp bảo vệ điện hoá. Trong tiêu chuẩn TCVN 9346:2012 cũng đã khuyến cáo một số biện pháp bảo vệ hỗ trợ có tính khả thi cao trong điều kiện Việt Nam, căn cứ vào cơ chế tác dụng ngăn chặn ăn mòn từ bề mặt bê tông vào tới cốt thép có thể chia thành các nhóm biện pháp như sau:
– Tăng cường bảo vệ mặt ngoài kết cấu;
– Tăng mác và độ chống thấm hoặc tăng chiều dày lớp bê tông bảo vệ;
– Bảo vệ trực tiếp cốt thép trong bê tông;
– Bảo vệ bằng chất ức chế ăn mòn.
Một số biện pháp cụ thể giúp bảo vệ, hỗ trợ chống ăn mòn clorua cho kết cấu BTCT:
Tăng cường lớp sơn chống ăn mòn phủ mặt cốt thép trước khi đổ bê tông:
Theo tổng hợp trong tài liệu có 3 loại sơn phủ cốt thép chủ yếu sau:
– Sơn hữu cơ gốc epoxy, vinyl chloride và polyetylene;
– Mạ kim loại: Kẽm, nhôm, đồng, nikel;
– Sơn polymer hoặc xi măng polymer.
Sử dụng thép hợp kim, thép không gỉ:
Sử dụng thép không gỉ trong kết cấu BTCT vùng biển là một biện pháp còn khá mới mẻ với điều kiện nước ta. Do chi phí khá tốn kém nên ngay cả ở những nước phát triển như Mỹ, Nhật Bản người ta cũng chỉ sử dụng cho một số kết cấu đặc biệt trong mỗi công trình ví dụ như: Trụ cầu, cảng, sửa chữa các cầu BTCT…
Bảo vệ điện hoá: Gồm các biện pháp bảo vệ catốt, khử muối, phục hồi kiềm, kết tủa điện hoá.
Biện pháp bảo vệ catốt đã được nghiên cứu và ứng dụng rất rộng rãi trên Thế giới và Việt Nam là phương pháp rất có hiệu quả để chống ăn mòn triệt để cho cốt thép trong các công trình bê tông mới và đang sử dụng.
Hệ vật liệu hồ xi măng biến tính polymer được sử dụng dưới nhiều dạng khác nhau, tuy nhiên bản chất chung của hệ vẫn là quá trình thủy hóa xi măng và tạo thành pha polymer để thu được một pha hỗn hợp có cấu trúc mạng đồng nhất trong đó pha xi măng thủy hóa và pha polymer đan xen với nhau. Trong xi măng polymer, cốt liệu được bao bọc bởi pha hỗn hợp này dẫn đến tạo ra được những tính chất ưu việt vượt trội.
Trên thế giới có rất nhiều công trình nghiên cứu về cơ chế tác dụng của polymer trong hồ xi măng. Cho tới nay, các nhà khoa học đã thống nhất đưa ra cơ chế tác dụng đó là sự hình thành mạng lưới liên kết hỗn hợp đan xen của xi măng trong sơn.

Hình 1.1 Quá trình tạo màng của polymer
Sơn epoxy là sơn có nhiều ứng dụng trong ngành công nghiệp xây dựng vững bền với môi trường, bám dính tốt trên nhiều loại nền, dễ dàng thi công, bền hóa chất và dung môi, độ co ngót thấp, bền ăn mòn và cơ học, rất bền với nước và nước biển, được dùng khá nhiều để bảo vệ các công trình, thiết bị.
Sơ đồ cấu tạo nhựa epoxy
\
Để tăng tính năng chống thấm (do đó chống ăn mòn) cho sơn epoxy, người ta biến tính nó bằng nhựa đường than đá, sơn etynol hay nhựa furan. Độ bền va đập thấp (tính giãn) của sơn epoxy đang được nghiên cứu biến tính bằng silicon. Tuy nhiên, màng sơn dễ bị giãn dưới tác dụng của ánh sáng nên việc sử dụng ngoài trời bị hạn chế, do đó sẽ bền khi sơn cốt thép.
Sử dụng chất ức chế ăn mòn cốt thép trong bê tông
Theo tài liệu thì chất ức chế được định nghĩa là “chất làm chậm lại, thậm chí làm ngưng lại các quá trình hóa học, ví dụ quá trình ăn mòn kim loại”. Theo đó, chất ức chế ăn mòn được hiểu là chất có tác dụng làm giảm tốc độ ăn mòn, thậm chí làm ngừng lại quá trình ăn mòn.
Bài viết tổng hợp: Ngô Đức Linh – Ban chấp hành Đoàn cơ sở