Địa chỉ:
21 Lê Văn Lương, Yên Hòa, Hà Nội
Bảo tàng Cao Bằng là công trình văn hóa tiêu biểu, có ý nghĩa và giá trị lâu dài về chính trị tư tưởng, văn hóa, xã hội, nhằm lưu giữ và phát huy giá trị di sản lịch sử văn hóa của tỉnh; là nơi trưng bày, giới thiệu về tiến trình lịch sử dựng nước, giữ nước của cộng đồng các dân tộc trong tỉnh và lịch sử Đảng bộ tỉnh Cao Bằng.

Phối cảnh tổng thể công trình Bảo tàng Cao Bằng
Công trình có tổng diện tích sàn 12.686 m2, trong đó phần nổi 10.256 m2 (gồm các không gian khác nhau; khu trưng bày, văn phòng làm việc, rạp chiếu phim), phần hầm 2.430 m2 (gồm kho bảo quản vật phẩm, kho lạnh và khu để xe).
Hệ thống cơ điện (MEP) là một phần quan trọng của dự án xây dựng, đóng vai trò đảm bảo hoạt động ổn định và tiện nghi của các công trình. Việc tích hợp các yếu tố MEP trong quá trình từ thiết kế đến thi công xây dựng đòi hỏi sự chuyên môn hóa và kỹ thuật cao. Cần phải có kiến thức chuyên môn sâu rộng về các quy định, tiêu chuẩn và công nghệ mới trong lĩnh vực này đảm bảo tính bền vững, an toàn và hiệu quả của hệ thống. Ngoài yêu cầu cơ bản nhất về hệ thống MEP, đòi hỏi các kỹ sư cần nghiên cứu, cập nhật ứng dụng công nghệ mới vào công trình để đưa ra những giải pháp thiết kế hài hòa với ý tưởng kiến trúc công trình, đồng thời đáp ứng được các tiêu chuẩn, quy chuẩn hiện hành.

Mặt bằng tổng thể công trình Bảo tàng Cao Bằng
Một số giải pháp cụ thể hệ thống MEP của Bảo tàng Cao Bằng:

Ảnh chụp thực tế công trình (tháng 12/2023)
* Giải pháp hệ thống điều hòa thông gió (HVAC)
Với khu vực kho bảo quản tầng bán hầm, yêu cầu vi khí hậu, khống chế độ ẩm <40% cho kho bảo quản tầng hầm; giải pháp thiết kế sử dụng dàn nóng VRV(VRF) với AHU gas kết hợp máy hút ẩm roto luôn luôn duy trì nhiệt độ trong phòng 22 0C và độ ẩm 40%.

Máy hút ẩm loại Roto và nguyên lý hoạt động
Không gian trưng bày tầng 1 và 2; là nơi tham quan du khách khi đến bảo tàng, lựa chọn giải pháp hệ thống Chiller giải nhiệt gió (Air-Cooled Chiller) kết hợp AHU, cùng với là hệ thống cửa gió phối kết hợp theo ý tưởng nội thất trưng bày. Với lợi thế hệ thống Chiller máy nén trục vít (Air-Cooled Screw Chiller) dải công suất lên đến 500RT.
Khu vực phòng đọc sách điện tử, đọc thiếu nhi, tổng hợp; phương án sử dụng hệ thống điều hòa VRV (VRF) dàn lạnh loại cassette 4 hướng thổi của dàn lạnh có tích hợp bộ cảm biến phát hiện nhận dạng con người trong gian phòng, khi không phát hiện người, giải quyết được yêu cầu tiết kiệm điện, chi phí vận hành của khu vực phòng đọc, thư viện cho của Bảo tàng.

Dàn lạnh Casstte 4 hướng thổi có tích hợp bộ cảm biến nhận dạng con người
Việc sử dụng cảm biến thân nhiệt cho phòng đọc giúp tiết kiệm tối đa tiền điện, khấu hao thiết bị điều hòa và nhân lực vận hành sử dụng, cài đặt ở bộ điều khiển là 24 0C thì khi không có người trong phòng thì cứ 30 phút thì dàn lạnh sẽ tự động chạy ở 24 0C, 26 0C, 28 0C đến 28 0C mà vẫn không phát hiện có người thì dàn lạnh tự động tự ngắt.
Sử dụng AHU-DX kết hợp với máy hút ẩm roto mang lại hiệu quả biệt; khi giao mùa hoặc mùa đông độ ẩm thấp thì không cần làm lạnh, đảm bảo dễ sử dụng, tiết kiệm năng lượng mà vẫn đáp ứng yêu cầu độ ẩm, dàn nóng VRV (VRF) có EER cao.
Hệ thống Pin năng lượng mặt trời hòa lưới trực tiếp (không cần Ắc quy lưu trữ). Bố trí 120 tấm pin năng lượng mặt trời trên mái công trình với tổng công suất đạt 60(kW) giảm thiểu tiêu thụ điện năng trên lưới.
Bể nước PCCC được lấy từ bể cạn tiểu cảnh ngoài nhà mà vẫn đảm bảo QCVN 06/2021. Bãi cỏ ngoài nhà luôn xanh tốt bởi sử dụng hệ thống tưới phun tự động có cơ cẩu điểu khiển phù hợp loại cỏ cây khác nhau.
Theo “Lotus Công trình xây mới LOTUS NC V3 – Hướng dẫn kỹ thuật do Hội đồng công trình xanh Việt Nam” phát hành tháng 6 năm 2019 quy định Công trình xanh đối với công trình xây mới gồm 7 hạng mục (năng lượng, nước, vật liệu và tài nguyên, sức khỏe và tiện nghi, vị trí và môi trường, quản lý và hiệu năng vượt trội), mỗi hạng mục gồm các khoản và điều kiện tiên quyết (ĐKTQ), với mỗi tiêu chí cụ thể đặt ra tương ứng với số điểm xếp hạng nhất định.

Ảnh chụp thực tế công trình (tháng 12/2023)
Tại Việt Nam, Chính phủ đã có nhiều chủ trương, chính sách, văn bản quy phạm pháp luật, chương trình, kế hoạch để thúc đẩy việc sử dụng năng lượng, tài nguyên tiết kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí nhà kính trong các hoạt động kinh tế xã hội, trong đó có lĩnh vực xây dựng. Qua hơn 15 năm phát triển, hiện có khoảng gần 300 công trình xanh được đánh giá, chứng nhận bởi các hệ thống, tiêu chuẩn của LOTUS (VGBC), EDGE (IFC-WB), LEED (Hội đồng công trình xanh Hoa Kỳ), Green Mark (Singapore) với tổng diện tích sàn xây dựng khoảng 7 triệu m2. Việt Nam hiện đứng thứ 28 trên thế giới về số lượng công trình xanh được chứng nhận LEED.
Tóm lại, việc áp dụng các giải pháp thiết kế thông minh cho công trình không chỉ dừng lại ở việc nâng cao hiệu suất mà còn góp phần quan trọng vào việc tiết kiệm tài nguyên và giảm thiểu ảnh hưởng đến môi trường, đặc biệt là tiệm cận đến được tiêu chí về năng lượng, nước, sức khỏe và tiện nghi của công trình xanh. Đây cũng là mục tiêu hướng tới của các tác giả thiết kế dự án Bảo tàng Cao Bằng và các nhà quản lý xây dựng của tỉnh Cao Bằng.
Bài viết: Hoàng Mạnh Hưng, Trung tâm TVXD6.
Tài liệu tham khảo: